พัลซาร์ที่ไกลและสว่างที่สุด

Share

22 กุมภาพันธ์ 2560

ทีมนักดาราศาสตร์จากหลายประเทศร่วมกันค้นพบพัลซาร์ที่อยู่ห่างจากโลกและสว่างที่สุดเท่าที่มีการค้นพบมา โดยการค้นพบดังกล่าวได้รับการตีพิมพ์ในวารสาร Science

 

        พัลซาร์ดังกล่าว คือ ดาวนิวตรอน ที่ปลดปล่อยรังสีเอกซ์ความเข้มสูง (Ultraluminous X-ray) ออกมา โดยมันอยู่ในกาแล็กซี NGC 5907 ที่อยู่ห่างจากโลกเรา 55 ล้านปีแสง ปลดปล่อยพลังงานกว่า 30ล้านเท่าของความสว่างดวงอาทิตย์เสียอีก

        นักดาราศาสตร์เชื่อว่าสนามแม่เหล็กความเข้มสูงเป็นตัวการที่ทำให้เกิดการปลดปล่อยรังสีเอกซ์ที่รุนแรงออกมาซึ่งรุนแรงกว่าปกติ 1,000 เท่า* เป็นไปได้ว่าสนามแม่เหล็กอาจเป็นสาเหตุของการเพิ่มมวลของมัน

        เหตุที่นักดาราศาสตร์คิดเช่นนั้นก็เพราะปัจจุบันพัลซาร์นี้ปลดปล่อยรังสีเอกซ์ออกมาด้วยคาบ 1.13 วินาที ทว่าก่อนหน้านี้ในปี ค.ศ. 2003 มันเคยมีคาบ 1.43 วินาที

        การหมุนเร็วขึ้นเป็นข้อบ่งชี้ว่ามันได้รับมวลสารจากรอบข้างมากมายมหาศาล เพราะการเปลี่ยนแปลงคาบในระดับนี้ถือว่าเกิดในช่วงสั้นมากๆ 

        ถ้าโลกหมุนเร็วขึ้นด้วยอัตราเท่าพัลซาร์นี้ จากที่หนึ่งวันมี 24ชั่วโมงแต่ถ้าผ่านไป 10ปี หนึ่งวันจะเหลือเพียง 19ชั่วโมงเท่านั้น

        การค้นพบนี้เป็นส่วนหนึ่งของโครงการ Exploring X-ray Transient and variable Sky ขององค์การอวกาศยุโรป

 

*คำว่าปกติในที่นี้คือ Eddington luminosity หมายถึงความสว่างเมื่อดาวฤกษ์อยู่ในสมดุลระหว่างแรงโน้มถ่วงและแรงดันจากการแผ่รังสี

 

 

อ้างอิง

http://science.sciencemag.org/content/early/2017/02/17/science.aai8635.full