ท้องฟ้าในเดือนเมษายน

Share

ท้องฟ้าในเดือนเมษายน 2559

สวัสดีเดือนมหาสงกรานต์ ในเดือนเมษายนนี้มีเหตุการณ์ทางดาราศาสตร์อะไรที่น่าสนใจ แต่ก็ต้องระวังพายุฤดูร้อนเข้ามาในช่วงปลายเดือนเมษายนจนทำให้ปัญหาเรื่องฝุ่นควันลดน้อยลง และทำให้คุณภาพของท้องฟ้าที่มีกลุ่มฝุ่นและควันลดลง ทำให้การสังเกตการณ์วัตถุท้องฟ้าได้ดีขึ้น

กลุ่มดาวในช่วงเดือนเมษายน

        ในช่วงเดือนเมษายนนี้มีกลุ่มดาวเด่นหลายกลุ่มที่จะพัดกันขึ้นมาให้ผู้สังเกตได้เชยชมกันตลอดทั้งคืน สำหรับกลุ่มดาวที่เราจะสามารถสังเกตการณ์เห็นได้ในช่วงหัวค่ำ ที่กำลังขึ้นจากทางทิศตะวันออกประกอบด้วยกลุ่มดาวหญิงสาว กลุ่มดาวสิงโต กลุ่มดาวปู กลุ่มดาวผมเบเรนิซ กลุ่มดาวนกกา และกลุ่มดาวถ้วย กลุ่มดาวที่เราสามารถสังเกตการณ์เห็นได้ในบริเวณกลางท้องฟ้า กลุ่มดาวปู กลุ่มดาวสิงโตเล็ก กลุ่มดาวสุนัขใหญ่ กลุ่มดาวสุนัขเล็ก กลุ่มดาวคนคู่ และกลุ่มดาวแมวป่า ส่วนทางทิศตะวันตกจะมี กลุ่มดาวนายพราน กลุ่มดาวกระต่ายป่า กลุ่มดาววัว กลุ่มดาวสารถี กลุ่มดาวเพอร์เซอุส และยังสามารถเห็นกลุ่มดาวแม่น้ำได้เป็นบางส่วน ทางทิศเหนือมีกลุ่มดาวหมีใหญ่ กลุ่มดาวหมีเล็ก กลุ่มดาวยีราฟ และทางทิศใต้มี กลุ่มดาวนกฟินิกส์ กลุ่มดาวนกพิราบ กลุ่มดาวใบเรือ และกลุ่มดาวกระดูกงูเรือ

 

รูปที่ 1 ท้องฟ้าในเดือนเมษายนเวลา 20:00 น.

 

ตารางที่ 1 เหตุการณ์ดาราศาสตร์ที่น่าสนในเดือนเมษายน 2559  

วันที่ เดือน

เวลา (น.)

เหตุการณ์

5เมษายน

23:52

- ดาวพุธอยู่ที่จุดใกล้ดวงอาทิตย์ (ประมาณ 0.31 AU)

6เมษายน

16:29

- ดวงจันทร์อยู่ใกล้ดาวศุกร์ 0.6 องศา

7เมษายน

18:23

- จันทร์ดับ

8เมษายน

00:28

- ดวงจันทร์อยู่ใกล้โลกสุดในรอบเดือน (ระยะทาง 357,170 กิโลเมตร)

 

21:44

- ดวงจันทร์อยู่ใกล้ดาวพุธ 5.2 องศา

9เมษายน

21:00

- ดาวยูเรนัสอยู่ตำแหน่งร่วมทิศกับดวงอาทิตย์ (Conjunction)

10เมษายน

05:27

- ดวงจันทร์บังดาวอัลดีบาแรน (ไม่สามารถสังเกตการณ์ได้)

14เมษายน

10:59

- จันทร์กึ่งแรก

17เมษายน

08:11

- ดวงจันทร์อยู่ใกล้ดาวเรกูลัส 2.9 องศา

18เมษายน

11:46

- ดวงจันทร์อยู่ใกล้ดาวพฤหัสบดี 2.6 องศา

 

20:59

- ดาวพุธทำมุมห่าง 19.9 องศาตะวันออก (Greatest Eastern Elongation)

21เมษายน

16:46

- ดวงจันทร์อยู่ใกล้ดาวสไปกา 4.8 องศา

 

23:09

- ดวงจันทร์อยู่ไกลโลกสุดในรอบเดือน (ระยะทาง 406,352 กิโลเมตร)

22เมษายน

12:23

- จันทร์เพ็ญ (Micro Full Moon)

 

ตลอดทั้งคืน

- ฝนดาวตกไลริด อัตราการตก 10 ดวงต่อชั่วโมง

23เมษายน

 

 

24เมษายน

 

 

25เมษายน

11:14

- ดวงจันทร์อยู่ใกล้ดาวอังคาร 4.8 องศา

26เมษายน

02:05

- ดวงจันทร์อยู่ใกล้ดาวเสาร์ 2.8 องศา

27เมษายน

20:51

- ดาวเคราะห์เคียงดาว (ดาวอังคารอยู่ใกล้ดาวแอนทาเรส 4.5องศา)

28เมษายน

15:14

- ดาวพุธอยู่ห่างกระจุกดาวลูกไก่ 6.5 องศา

30เมษายน

10:28

- จันทร์กึ่งหลัง

 

ดาวเคราะห์ในเดือนเมษายน 2559

        การสังเกตการณ์ดาวเคราะห์ในเดือนเมษายนนี้ผู้สังเกตสามารถสังเกตุเห็นดาวเคราะห์ได้ทั้ง 5 ดวง ซึ่งดาวเคราะห์แต่ละดวงจะค่อยๆ ย่อยขึ้นจากขอบฟ้าทิศตะวันออกมาให้ชมตั้งแต่เช้ามือไปจนถึงช่วงเย็น โดยกันในช่วงเช้ามืด ดาวเคราะห์บางดวงที่ขึ้นในช่วงหัวค่ำและยังสามารถมองเห็นได้ในเช้ามืดนั้นก็คือดาวพฤหัสบดี ส่วนดาวเคราะห์อีก 4 ดวงที่เหลือจะทะย่อยขึ้นจากขอบฟ้าทางทิศตะวันออกในช่วงใกล้เช้า คือ ดาวเสาร์ ดาวอังคาร ดาวศุกร์ และดาวพุธ ตามลำดับ

        ลักษณะปรากฏและขนาดปรากฏของดาวเคราะห์ทั้ง 5 ดวง ในช่วงเดือนเมษายน

 

รูปที่ 2 แสดงลักษณะปรากฏและขนาดปรากฏของดาวเคราะห์ในช่วงเดือนเมษายน

 

การสังเกตดาวพุธ

        ในเดือนเมษายนนี้เราสังเกตการณ์สามารถสังเกตการณ์ดาวพุธได้จากทางทิศตะวันตกในช่วงหัวค่ำได้ตลอดทั้งเดือน โดยดาวพุธจะมีตำแหน่งปรากฏบนท้องฟ้าในระหว่างกลุ่มดาวปลาคู่ มีขนาดปรากฏของดาวพุธบนท้องฟ้าประมาณ 5.3 ฟิลิฟดา และมีค่าความสว่างปรากฏของดาวพุธในเดือนเมษายนจะมีค่าประมาณ -1.44 และในวันที่ 18 เมษายน นี้ผู้สังเกตสามารถมองเห็นดาวพุธทำมุมห่าง 19.9 องศาตะวันออก ซึ่งเป็นวันที่ดาวพุธอยู่สุงจากขอบฟ้าทิศตะวันตกเป็นช่วงเวลาที่เหมาะสมในการสังเกตดาวพุธ ตั้งแต่วันที่ 10 - 27 เมษายน ดังนั้นช่วงเวลาดังกล่าวจึงเป็นช่วงที่เหมาะสมกับการชมดาวพุธมากที่สุด

 

เวลาขึ้น – ตก ของดาวพุธในเดือนเมษายน พ.ศ. 2559

เวลา ณ ตำแหน่งพิกัดทางภูมิศาสตร์ : ละติจูด 13°45.0' เหนือ ลองจิจูด 100°31.0' ตะวันออก

(กรุงเทพมหานคร)

 

ดูตารางเวลาขึ้น – ตก ของดาวพุธในเดือนเมษายน พ.ศ. 2559

 

การสังเกตดาวศุกร์

        การสังเกตดาวศุกร์ในเดือนเมษายนนี้เราสามารถสังเกตเห็นดาวศุกร์ในช่วงมืดตลอดทั้งเดือน โดยสามารถสังเกตเห็นดาวศุกร์ได้จากขอบฟ้าทางทิศตะวันออก แต่ผู้สังเกตอาจจะทำการสังเกตดาวศุกร์ได้ลำบากเนื่องจากดาวศุกร์อยู่ใกล้ขอบฟ้ามากและยังมีแสงสนธยาใกล้รุ่งรบกวนการมองเห็นอีกด้วย ตำแหน่งปรากฏของดาวศุกร์บนท้องฟ้าซึ่งในเดือนนี้ดาวศุกร์จะปรากฏอยู่ในบริเวณกลุ่มดาวคนแบกหม้อน้ำ ในช่วงเดือนนี้ดาวศุกร์จะมีขนาดปรากฏเฉลี่ยบนท้องฟ้าประมาณ 16.4 ฟิลิฟดา และมีค่าสว่างปรากฏประมาณ -3.35 จึงสว่างมากกว่าดาวเคราะห์ดวงอื่น ๆ 

 

เวลาขึ้น – ตก ของดาวศุกร์ในเดือนเมษายน พ.ศ. 2559

เวลา ณ ตำแหน่งพิกัดทางภูมิศาสตร์ : ละติจูด 13°45.0' เหนือ ลองจิจูด 100°31.0' ตะวันออก

(กรุงเทพมหานคร)

 

ดูตารางเวลาขึ้น – ตก ของดาวศุกร์ในเดือนเมษายน พ.ศ. 2559

 

การสังเกตดาวอังคาร

        ในเดือนเมษายนนี้เราจะมองเห็นดาวอังคารได้จากทางขอบฟ้าทิศตะวันออกในช่วงดึก และเป็น 1 ใน 3 ดวงของดาวเคราะห์ที่สามารถมองเห็นได้ในช่วงดึก ตำแหน่งปรากฏของดาวอังคารอยู่ที่ใกล้ ๆ ดาวเสาร์ในบริเวณกลุ่มดาวแมงป่อง มีขนาดปรากฏบนท้องฟ้าประมาณ 11.7 ฟิลิฟดา สำหรับค่าความสว่างปรากฏของดาวอังคารช่วงเดือนเมษายนนี้อยู่ที่ระหว่าง - 0.31 จึงผู้สังเกตอาจต้องใช้เวลาในการมองหาดาวอังคารเนื่องจากในช่วงเดือนนี้ดาวอังคารมีค่าความสว่างที่ใกล้เคียงกับดาวฤกษ์หลายดวงที่อยู่ใกล้บริเวณนั้น

 

เวลาขึ้น – ตก ของดาวอังคารในเดือนเมษายน พ.ศ. 2559

เวลา ณ ตำแหน่งพิกัดทางภูมิศาสตร์ : ละติจูด 13°45.0' เหนือ ลองจิจูด 100°31.0' ตะวันออก

(กรุงเทพมหานคร)

 

ดูตารางเวลาขึ้น – ตก ของดาวอังคารในเดือนเมษายน พ.ศ. 2559

 

การสังเกตดาวพฤหัสบดี

        การสังเกตดาวพฤหัสบดีในเดือนเมษายนนี้เราสังเกตจะสามารถสังเกตดาวพฤหัสบดีปรากฏในช่วงตั้งแต่หัวค่ำเป็นต้นไป โดยผู้สังเกตจะมองเห็นดาวพฤหัสบดีปรากฏอยู่ระหว่างกลุ่มดาวสิงโตกับกลุ่มดาวสิงโต ดาวพฤหัสบดีมีขนาดปรากฏบนท้องฟ้าประมาณ 43.7 ฟิลิฟดา มีค่าสว่างปรากฏอยู่ที่ประมาณ – 1.99 สำหรับการสังเกตดาวพฤหัสบดีสามารถทำได้ทั้ง การสังเกตด้วยตาเปล่าหรืออาจใช้อุปกรณ์ช่วยเหลือ เช่น กล้องสองตา กล้องโทรทรรศน์ขนาดเล็ก โดยผู้สังเกตจะสามารถมองเห็นดวงจันทร์ของดาวพฤหัสบดีเป็นจุดสว่างเล็ก ๆ อยู่รอบ ๆ ตัวดาวพฤหัสบดี ในบางครั้งผู้สังเกตอาจสามารถมองเห็นจุดดำ ๆ เล็ก ๆ บนตัวดาวพฤหัสบดีชึ่งเกิดจากเงาของดวงจันทร์ที่ทอดลงไปยังพื้นผิวของดาวพฤหัสบดีเอง ซึ่งคล้ายกับปรากฏการณ์สุริยุปราคาที่เกิดบนโลก ผู้สังเกตสามารถดูตำแหน่งปรากฏดวงจันทร์บริวารของดาวพฤหัสบดีในแต่ละวันได้จากรูปที่ 5 

 

เวลาขึ้น – ตก ของดาวพฤหัสบดีในเดือนเมษายน พ.ศ. 2559

เวลา ณ ตำแหน่งพิกัดทางภูมิศาสตร์ : ละติจูด 15°00' เหนือ ลองจิจูด 100°00' ตะวันออก

(กรุงเทพมหานคร)

 

ดูตารางเวลาขึ้น – ตก ของดาวพฤหัสบดีในเดือนเมษายน พ.ศ. 2559

 

รูปที่ 3 ตำแหน่งปรากฏดวงจันทร์บริวารของดาวพฤหัสบดีในช่วงเดือนเมษายน

 

การสังเกตดาวเสาร์

        การสังเกตดาวเสาร์ในช่วงเดือนเมษายนตลอดทั้งเดือนนี้ดาวเสาร์จะขึ้นจากขอบฟ้ามาพร้อม ๆ กับกลุ่มดาวแมงป่องซึ่งผู้สังเกตุจะมองเห็นดาวเสาร์ขึ้นมาพร้อมกับแถบทางช้างเผือก ดาวเสาร์มีขนาดปรากฏบนท้องฟ้าประมาณ 17.4 ฟิลิฟดา (ไม่รวมวงแหวน) และมีขนาดปรากฏบนท้องฟ้าเมื่อรวมวงแหวนประมาณ 40.4 ฟิลิฟดา และมีค่าความสว่างปรากฏอยู่ที่ประมาณ 0.55 สำหรับการสังเกตดาวเสาร์สามารถทำได้ทั้ง การสังเกตด้วยตาเปล่าและใช้อุปกรณ์ช่วยเหลือ เช่น กล้องโทรทรรศน์ขนาดเล็ก โดยผู้สังเกตสามารถมองเห็นดวงจันทร์ของดาวเสาร์เป็นจุดสว่างเล็ก ๆ อยู่รอบ ๆ ดาวเสาร์

 

เวลาขึ้น – ตก ของดาวเสาร์ในเดือนเมษายน พ.ศ. 2559

เวลา ณ ตำแหน่งพิกัดทางภูมิศาสตร์ : ละติจูด 13°45.0' เหนือ ลองจิจูด 100°31.0' ตะวันออก

(กรุงเทพมหานคร)

 

ดูตารางเวลาขึ้น – ตก ของดาวพฤหัสบดีในเดือนเมษายน พ.ศ. 2559

 

กรกมล ศรีบุญเรือง

นักวิชาการ

สถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ (องค์การมหาชน)

Additional information